LIÊN TIẾP TIẾP NHẬN 4 CA NHIỄM LIÊN CẦU LỢN, CÓ TRƯỜNG HỢP SỐC NHIỄM KHUẨN, SUY ĐA TẠNG NGUY KỊCH

Trong khoảng hai tuần gần đây, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tiếp nhận 4 trường hợp nhiễm liên cầu lợn được xác định bằng xét nghiệm nuôi cấy. Các bệnh nhân đều có yếu tố dịch tễ liên quan đến lợn hoặc sản phẩm từ lợn. Đáng chú ý, một người đàn ông 53 tuổi sau khi ăn tiết canh đã nhanh chóng rơi vào tình trạng sốc nhiễm khuẩn, suy hô hấp nặng, suy đa tạng và rối loạn đông máu nghiêm trọng.

ThS.BSNT Nguyễn Đức Minh, Khoa Cấp cứu, cho biết các bệnh nhân nhập viện với biểu hiện và mức độ bệnh khác nhau. Một số trường hợp bị viêm màng não, có triệu chứng sốt, đau đầu dữ dội, lú lẫn, rối loạn ý thức. Sau khi được chẩn đoán và điều trị kháng sinh phù hợp, tình trạng bệnh dần cải thiện. Tuy nhiên, một số người vẫn có biểu hiện đau đầu kéo dài, giảm thính lực, cho thấy nguy cơ để lại di chứng sau nhiễm bệnh.

Trường hợp nặng nhất là bệnh nhân P.T.S. (53 tuổi, ở Hải Phòng), có thói quen ăn tiết canh. Khoảng hai ngày trước khi nhập viện, bệnh nhân ăn tiết canh, sau đó xuất hiện đau bụng, đi ngoài phân lỏng nhiều lần, mệt mỏi rồi tụt huyết áp. Tại cơ sở y tế ban đầu, người bệnh được xác định sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng và phải sử dụng thuốc vận mạch trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Khi nhập Khoa Cấp cứu, bệnh nhân trong tình trạng nguy kịch, ý thức lú lẫn, kích thích, nổi vân tím toàn thân, mạch nhanh, huyết áp khó đo. Xét nghiệm cho thấy chỉ số viêm tăng rất cao, suy đa cơ quan nặng nề bao gồm: suy thận cấp, tổn thương gan và rối loạn đông máu nghiêm trọng. Số lượng tiểu cầu giảm sâu còn 29 G/L, fibrinogen dưới 0,35 g/L; đồng thời, người bệnh bị toan chuyển hóa nặng, lactate tăng cao, lên tới 13 mmol/L, cho thấy tình trạng sốc và suy giảm tưới máu tổ chức nghiêm trọng.

Trước diễn biến nguy kịch, các bác sĩ đã khẩn trương cấp cứu, đặt nội khí quản, thở máy, phối hợp thuốc vận mạch, kháng sinh và tiến hành lọc máu liên tục ngay.

Theo BS Minh, nhiễm liên cầu lợn có thể diễn biến rất nhanh, đặc biệt ở thể nhiễm khuẩn huyết nặng. Khi tuần hoàn bị suy sụp, các cơ quan không được cung cấp đủ máu và oxy, dẫn đến suy thận, tổn thương gan, suy hô hấp và rối loạn chuyển hóa. Rối loạn đông máu còn có thể gây xuất huyết, hình thành huyết khối trong các mạch máu nhỏ, làm tổn thương da và đầu chi. Trường hợp nặng có nguy cơ hoại tử, thậm chí phải cắt cụt chi.

Theo ThS.BSNT Nguyễn Đức Minh, bệnh liên cầu lợn là bệnh nhiễm khuẩn do vi khuẩn Streptococcus suis gây ra. Vi khuẩn có thể tồn tại ở lợn không có biểu hiện bệnh rõ ràng. Người có thể nhiễm bệnh khi tiếp xúc với máu, dịch tiết của lợn mang vi khuẩn, đặc biệt qua vết thương trên da, hoặc ăn tiết canh, thịt lợn sống, tái và các sản phẩm chưa được nấu chín kỹ.

Ở người, bệnh thường biểu hiện dưới hai thể nghiêm trọng là viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết. Bệnh không chỉ đe dọa tính mạng trong giai đoạn cấp mà còn có thể để lại di chứng như giảm thính lực, tổn thương thần kinh hoặc hoại tử đầu chi.

Để phòng bệnh liên cầu lợn, Ths.BS Trần Văn Bắc, phó Trưởng khoa Cấp cứu  khuyến cáo người dân tuyệt đối không ăn tiết canh, không sử dụng thịt lợn sống hoặc chưa được nấu chín kỹ. Người chăn nuôi, giết mổ và chế biến thịt lợn cần sử dụng găng tay, ủng, trang phục bảo hộ; che kín các vết thương ngoài da và tránh tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết của động vật. Không tự ý giết mổ, sử dụng lợn ốm hoặc chết không rõ nguyên nhân.

Đặc biệt, những người có tiền sử ăn tiết canh, thịt lợn chưa chín hoặc tiếp xúc với lợn nếu xuất hiện các triệu chứng như sốt, đau đầu dữ dội, nôn, lú lẫn, rối loạn ý thức, tiêu chảy hoặc xuất hiện các ban xuất huyết bất thường cần đến cơ sở y tế ngay. Khi thăm khám, người bệnh cần thông báo rõ tiền sử ăn uống và tiếp xúc với lợn để bác sĩ có cơ sở định hướng chẩn đoán, điều trị kịp thời.

Việc liên tiếp tiếp nhận 4 ca nhiễm liên cầu lợn trong khoảng hai tuần là lời cảnh báo về nguy cơ mắc bệnh từ thực phẩm không an toàn và quá trình tiếp xúc với lợn. Không phải cứ tiếp xúc với lợn là sẽ mắc bệnh, nhưng nguy cơ lây nhiễm có thể xảy ra khi tiếp xúc với máu, dịch tiết của lợn mang vi khuẩn, nhất là qua vết thương hở, hoặc ăn thực phẩm nhiễm khuẩn chưa được nấu chín kỹ. Người dân cần tuyệt đối không ăn tiết canh, thực hiện ăn chín uống sôi và sử dụng phương tiện bảo hộ phù hợp khi chăn nuôi, giết mổ, chế biến thịt lợn.

Bài và ảnh: Phòng Công tác xã hội